Złamana gitara zamienia jednego muzyka w przypadkowego historyka
Guitar: An American Life Tima Brookesa zaczyna się nie od wynalazcy, słynnego gitarzysty czy przełomowego nagrania, lecz od uszkodzonego bagażu. Po locie Brookes otwiera futerał i odkrywa, że instrument, na którym grał przez ponad dwadzieścia lat, został poważnie uszkodzony. Jego żona proponuje zastąpienie go gitarą marzeń, co jest hojnością natychmiast rodzącą trudniejsze pytanie: co właściwie czyni gitarę wymarzonym instrumentem i dlaczego jeden drewniany obiekt potrafi nieść tak duży ciężar emocjonalny?
Poszukiwania ostatecznie prowadzą do lutnika Ricka Davisa z Vermont, który zgadza się zbudować niestandardową gitarę akustyczną. Brookes przeplata historię tej konstrukcji selektywną historią instrumentu w kulturze amerykańskiej, pozwalając drewnu, rzemiosłu, bluesowi, hawajskiej gitarze steel, producentom, polityce i osobistemu przywiązaniu zajmować tę samą narrację. Opublikowany przez Grove Press w 2005 roku rezultat jest celowo spokojniejszy niż otaczające go książki o sprzęcie zespołów. Mniej interesują go numery seryjne niż pytanie, dlaczego ludziom zależy na przedmiotach, które te numery identyfikują.
Budowa na zamówienie daje całej książce fizyczny zegar
Obserwowanie Davisa budującego instrument daje historii Brookesa namacalną strukturę. Drewno zostaje wybrane, pocięte, ożebrowane, ukształtowane, połączone, wykończone i wyregulowane, dzięki czemu czytelnik widzi gitarę wyłaniającą się z materiału zamiast ze zdjęcia katalogowego. Proces jest szczególnie odkrywczy obok przemysłowych historii gitary elektrycznej, bo konstrukcja akustyczna wyjątkowo wyraźnie pokazuje subtelny fizyczny osąd.
Gitara może podążać za znanym planem, a mimo to zależeć od tysięcy drobnych decyzji dotyczących drewna, grubości, kształtowania ożebrowania i odczucia pod ręką. Fascynacja Brookesa tymi wyborami nie pozwala, by lutnictwo zamieniło się w romantyczny mistycyzm. Rzemiosło jest fizyczną pracą opartą na nagromadzonym osądzie. Instrument na zamówienie staje się narracyjnym kontrapunktem dla produkcji masowej bez konieczności ogłaszania, że gitary ręcznie budowane są z natury bardziej autentyczne niż fabryczne.
Amerykańskie życie gitary zaczyna się od instrumentu, który nie jest amerykański
Podtytuł nie twierdzi, że Ameryka wynalazła gitarę. Brookesa interesuje to, co wydarzyło się, gdy instrument o znacznie starszym europejskim i globalnym pochodzeniu wielokrotnie zmieniał tożsamość wewnątrz kultury amerykańskiej. Gitara salonowa, towarzysz folku, instrument bluesa, hawajska gitara slide, narzędzie jazzu, kowbojski rekwizyt, symbol protestu i rockowa broń należą do jednego długiego procesu transformacji.
Ta zdolność adaptacji może być kluczem do niezwykłej symbolicznej siły gitary. Ameryka nie stworzyła podstawowego obiektu, ale kolejne amerykańskie kultury muzyczne bez końca wymyślały na nowo jego znaczenie. Tematyczne podejście Brookesa szczególnie dobrze pokazuje, że jedna rodzina instrumentów może przechodzić między światami społecznymi, nie pozwalając żadnemu gatunkowi przejąć jej na stałe.
Hawajska gitara steel jest jedną z ukrytych dróg prowadzących do elektryfikacji
Joseph Kekuku i rozwój hawajskiej techniki steel guitar tworzą jedną z mniej oczywistych, ale kluczowych ścieżek historycznych. Przesuwanie stalowego pręta po strunach dawało śpiewne brzmienie, które zyskało ogromną popularność na kontynencie, zasilając country, lap steel, pedal steel, a ostatecznie także wczesny rynek gitar wzmacnianych.
To ważne, ponieważ historię gitary często opowiada się tak, jakby elektryczność przyszła wyłącznie przez blues i rock. Muzyka hawajska również stworzyła silne praktyczne zapotrzebowanie na większą głośność, a wczesne lap-steele Rickenbackera należą bezpośrednio do tej linii. Gotowość Brookesa, by podążać tym tropem, czyni historię pełniejszą kulturowo i technicznie, pokazując jednocześnie, jak instrument może migrować z muzyki regionalnej do innowacji produkcyjnej.
Blues pokazuje, dlaczego mobilność ma znaczenie
Przenośność gitary czyniła ją szczególnie użyteczną dla muzyków potrzebujących jednego obiektu zdolnego unieść cały występ. W bluesie głos i gitara mogły funkcjonować jako kompletny świat muzyczny, gdzie instrument przenosi rytm, akompaniament i niezależny detal melodyczny. Robert Johnson naturalnie pojawia się w mitologii, ale szerszym tematem Brookesa jest rola instrumentu, nie jedna kanoniczna postać.
Metoda tematyczna jest jednocześnie siłą i ograniczeniem. Książka nie jest pełną historią bluesa i nie próbuje się nią stać. Pyta raczej, dlaczego gitara raz za razem przywiązuje się do wokalistów, wędrownych wykonawców i muzyków pracujących bez dużego zespołu. Mobilność staje się kulturowa w takim samym stopniu jak fizyczna. Instrument, który łatwo podróżuje, może z wyjątkową swobodą przemieszczać się między społecznościami, kontekstami występu i tożsamościami osobistymi.
Martin i standaryzacja amerykańskiej gitary akustycznej
Rozwój C. F. Martina ma centralne znaczenie dla historii amerykańskiej stalowostrunowej gitary akustycznej, szczególnie poprzez zmiany wielkości korpusu, ożebrowania, konstrukcji i rozwój dreadnoughta. Projekty zaczynające jako odpowiedzi na potrzebę głośności, trwałości i preferencji muzycznych stały się tak udane, że późniejsi gracze przestali widzieć je jako decyzje historyczne i zaczęli traktować je jako to, jak gitara akustyczna po prostu wygląda.
To kolejna z najmocniejszych powracających idei Brookesa: normalność ukrywa decyzje. Każda pozornie oczywista cecha musiała kiedyś zostać wymyślona, przetestowana i zaakceptowana przez użytkowników. Narracja o budowie na zamówienie wzmacnia ten punkt, ponieważ czytelnik obserwuje jeden instrument powstający przez świadome wybory, podczas gdy rozdziały historyczne pokazują, jak wcześniejsze wybory stawały się standardami całej branży.
Polityka zamienia obiekt muzyczny w przenośny znak
Słynny napis Woody'ego Guthriego „This Machine Kills Fascists” jest jednym z najbardziej przejrzystych przykładów przemiany gitary w obraz polityczny, a nie tylko instrument. Muzycy folkowi wnosili gitary do środowisk robotniczych, walki o prawa obywatelskie i ruchów antywojennych, podczas gdy późniejsza kultura rockowa odziedziczyła szerszą ideę, że gitara może symbolizować opór nawet wtedy, gdy konkretna polityka całkowicie się zmienia.
Znaczenia instrumentu są sprzeczne. Może reprezentować ludzi pracy, wolność jednostki, nastoletnią seksualność, reklamę komercyjną, patriotyzm albo bunt antyestablishmentowy. Brookes nie musi godzić tych zastosowań, ponieważ właśnie sprzeczność czyni gitarę kulturowo trwałą. Sześć strun tworzy niezwykle skuteczną powierzchnię, na którą różne Ameryki mogą projektować same siebie.
Relacja ciała z instrumentem staje się częścią mitologii
Fizyczny projekt gitary czyni ją wyjątkowo podatną na symbolikę sceniczną. Instrument wisi na torsie, porusza się razem z muzykiem i pozwala na gesty wykonawcze, które zależnie od kontekstu mogą wyglądać intymnie, agresywnie albo seksualnie. Kultura rockowa wzmocniła te skojarzenia do momentu, gdy gitara stała się niemal nierozłączna z wizualnymi kodami młodości, męskości, buntu i pożądania.
Brookes traktuje tę symbolikę jako część kulturowego życia instrumentu, a nie żart o gitarowych pozach. Projekt ma znaczenie, ponieważ niektóre przedmioty wchodzą z ciałem w bardziej teatralną relację niż inne. Gitarę można nosić, ściskać, pochylać się nad nią, unosić ją, rozbijać albo podpalać. Te możliwości wizualne pomagają wyjaśnić, dlaczego stała się tak dominującym obrazem muzyki popularnej XX wieku.
Spalenie gitary przez Hendrixa działa dlatego, że przedmiot już wcześniej znaczył więcej niż sprzęt
Brookes wykorzystuje podpalenie gitary przez Jimiego Hendrixa w Monterey jako jeden z najbardziej przejrzystych przykładów symbolicznego nadmiaru. Gest rezonuje, ponieważ publiczność już rozumie gitarę jako przedłużenie muzyka. Zniszczenie wygląda więc ofiarnie, teatralnie i niebezpiecznie w sposób, którego podpalenie zwyczajnego przedmiotu scenicznego nigdy by nie osiągnęło.
Pete Townshend już wcześniej uczynił destrukcję częścią języka wykonawczego The Who, podczas gdy gest Hendrixa z Monterey stał się jednym z definiujących obrazów rocka psychodelicznego. Wydarzenie łączy osobistą historię instrumentu Brookesa z dużo szerszą historią kulturową: ludzie przywiązują do gitar tożsamość i znaczenie na tyle silnie, że zniszczenie jednej z nich staje się publicznym rytuałem zamiast zwyczajnym uszkodzeniem sprzętu.
Lutnik pracujący na zamówienie stanowi kontrapunkt dla przemysłowej kultury masowej, nie potępiając fabryki
W miarę rozszerzania się narracji historycznej Rick Davis nadal buduje jedną gitarę dla jednej osoby. Konstrukcja książki tworzy użyteczne napięcie między gitarą jako globalnym towarem masowym i ręcznie wykonywanym obiektem osobistym. Producenci standaryzują; lutnicy dostosowują; muzycy mogą kochać oba modele.
Brookes nie musi ogłaszać jednego podejścia autentycznym, a drugiego bezdusznym. Fabryka może wyprodukować znakomitą gitarę, podczas gdy instrument na zamówienie nosi widoczne ślady decyzji jednego twórcy i życzeń jednego muzyka. Znaczenie przylega do obu poprzez używanie. Emocjonalna inteligencja książki wynika właśnie z odmowy redukowania uczucia wobec instrumentów albo do konsumpcyjnego fetyszyzmu, albo do mistycznego rzemiosła.
Co książka robi szczególnie dobrze
Dostępność jest główną siłą. Osobista wyprawa chroni historię przed zamianą w wycieczkę muzealną, a rozdziały lutnicze czynią konstrukcję fizycznie zrozumiałą. Książka poszerza również historię gitary poza standardową elektryczno-rockową trasę, dając miejsce Hawajom, kulturze folkowej, bluesowi i amerykańskiej symbolice.
Brookes pisze jako muzyk, dlatego przywiązanie do instrumentu nigdy nie sprawia wrażenia antropologii prowadzonej przez osobę z zewnątrz. Dla czytelników zmęczonych książkami o sprzęcie pełnymi specyfikacji może to być najbardziej ludzka droga przez tę partię, ponieważ pytanie pozostaje osobiste nawet wtedy, gdy historia staje się duża.
Ograniczenia
Przegląd historyczny jest celowo selektywny i zorganizowany wokół osobowości oraz tematów, a nie kompletnej chronologii. Rozwój gitary elektrycznej otrzymuje znacznie mniej obszerne potraktowanie niż w Play It Loud, natomiast amerykańska rama naturalnie pozostawia globalne tradycje gitarowe poza centrum. Czytelnicy szukający dokładnej informacji o marce, modelu albo pochodzeniu konkretnego instrumentu będą potrzebować specjalistycznego źródła.
Te ograniczenia są częścią osobowości książki. Brookesa bardziej interesuje, dlaczego gitara ma znaczenie dla ludzi, niż zbudowanie najbardziej kompletnego drzewa genealogicznego technologii. Czytelnicy akceptujący ten układ prawdopodobnie uznają selektywność za siłę, a nie frustrację.
Dla kogo jest ta książka?
Gitarzyści, dla których ważne jest, dlaczego instrument wydaje się osobisty, gracze akustyczni, osoby ciekawe lutnictwa oraz każdy, kto uważa specyfikacje sprzętowe za nudne, lecz fascynuje się kulturowym życiem przedmiotów, powinni uznać tę książkę za szczególnie przystępną. Jest naturalnym, łagodniejszym odpowiednikiem Play It Loud i The Birth of Loud, zastępując przemysłową rywalizację historią jednego muzyka czekającego na zbudowanie jednej gitary.
Uwaga o wydaniu
Grove Press wydało pierwszy amerykański hardcover w 2005 roku, 352 strony, ISBN 9780802117960.
W 2006 roku pojawił się 352-stronicowy wydanie handlowe w miękkiej oprawie, ISBN 9780802142580.
Wydanie w miękkiej oprawie jest prostą bieżącą rekomendacją tam, gdzie pozostaje dostępny.
Znajdź egzemplarz
Wydanie handlowe w miękkiej oprawie z 2006 roku zwykle w zupełności wystarcza; pierwsze wydania w twardej oprawie dają niewielką praktyczną przewagę.